www.kitapblog.org

Afrikayı hep batılı yazarlardan okumuştum, bir Afrikalı dan okumak bana bambaşka bir tat verdi. Gelenekler, görenekler, törenler, şölenler, kadının toplumdaki yeri (aynı İslamiyet öncesi Anadoluda olduğu gibi) büyüleyici bir dille yansıtılmış.

Uygarlıklar çatışmasının günümüzde öne çıkan bir konu olduğu düşünülürse kitap 1958 yılında basılmış olması özelliğiyle çok ilginç, hala güncelliğinden hiç birşey kaybetmemiş. Batı toplumunca tarihsiz ve kültürsüz, ilkel barbar, geri olarak nitelenen üçüncü dünya ülkelerine dayatılan yeni dünya düzeni, küreselleşme ve çağdaş sömürgeciliğe verilen bir yanıt adeta…

Onları birbirine bağlayan gelenekler, görenekler, töreler,yıkılınca, tabular parçalanınca, kabile yasaları bir yana bırakılınca her biri ayrı düşer ve yok olur çünkü onları birbirine bağlayan ümitleri ve rüyaları geleneksel kültürlerinden besleniyordu. Emperyalist düşünce böl, parçala yok et değil mi? .

“Beyazlar gelmeden önce bizim toprağımız onların Incilleri vardı, şimdi bizim Incilimiz onların toprağı var”

“ Ama geleneklerimizin kötü olduğunu söylüyor ve onun dinine inanan öz kardeşlerimiz de onları onaylıyorlar. Öz kardeşlerimiz bile bize karşı olunca beyazlarla savaşabileceğimizi nasıl düşünürsün? Beyaz adam çok kurnaz. Usul usul ve barışsever bir tutumla önce dinini getirdi. Aptallığyla eğleniyorduk ve kalmasına göz yumduk. Ama sonra öz kardeşlerimizi kendi safına kattı ve artık kabilemiz tek kişi gibi hareket etmekten uzak.Beyaz adam bizi birleştiren bir arada tutan şeylerin üzerine bir bıçak indirdi. Bölündük, parçalandık.”

Gençler aile bağlarının önemini anlamayınca tüm değer yargıları yok olur. Yazar ironik bir şekilde şu soruyu soruyor kim barbar, ya da ilkel; bu kadar zengin gelenek ve kültürel değerlere ve rituellere sahip Afrikalı mı, yoksa eşitlik adı altında insanları sömüren beyaz adam mı?

Kitap sömürgeciliğin yıkıma uğrattığı Afrika insanının ortak sesi, toplumsal ruhun çığlığı ve direnişin trajik bir destanı. Kitabı okurken bu trajediyi insan yaşarmışçasına hissediyor.