Uzun bir ıstırabın kısa romanı…
Baudelaire, dünyanın bütün dillerinde ‘ıstırap’ anlamına gelir. Bu anlamın vücud bulmuş en önemli eseri de şüphesiz ‘Les Fleurs Du Mal’ (Kötülük Çiçekleri)dir. Doğduğu anda savaşı kaybetmiş olan ‘insan’ın belki de biricik aynasıdır bu eşsiz başyapıt.

Boşluğu boşlukla, kusuru kusurla örtmenin en vazgeçilemeyen ve en elemli (!) fiil, en yaralı yolculuk olduğu bilincinin ‘söz’e dönüşmüş halidir! Bugünlerdeyse Baudelaire’in ‘Les Fleurs Du Mal’den bağımsız okunamayacak başka bir yapıtında ağrımızla yüzleşme gözüpekliğini gösteriyoruz: “Fanfarlo”

Külün ve yokluğun ‘beden dili’yle yazılmış olan tüm Baudelaire eserleri arasında belki de en dramatik okuma Fanfarlo ile yapılan okumadır; zira bu kısa romanda bize Balzac’ın ruhu ve Baudelaire’in düzyazıya sığmazlığı da eşlik eder. Eserde dikkati çeken ilk şey, Les Fleurs Du Mal’deki yapının neredeyse aynen korunmasıdır. Belki de bu, Baudelaire’in yapıtlarıyla arasındaki ‘olmayan huzur’ iletişimsizliğini koruma içgüdüsüdür. Yükseliş ve düşüş arasındaki karşıtlıkların sıkıntı ve huzursuzluğu öncelemesi, sadık bir Baudelaire okurunun gözünden kaçmayacaktır. Romanda karşımıza Samuel olarak çıkan Baudelaire, yok edici güçlerin albenisi karşısında çeşitli alegoriler ve şiirlerine yaptığı atıflarla varlığını bir kadının tahammülfersa aleminde sınar.

Bu yazıya ilk yorumu yazın | Favori olarak ekle (34) | Bu yazıyı web sayfanızda alıntılayın | Görüntüleme sayısı: 450

“Türkiye Tatları”. Türkiye’de geçen öykülerden oluşuyor ve Türkçede ilk Roditi kitabı.

Edouard Roditi. Balat’tan Amerika’ya göçmüş tüccar Oskar Roditi’nin oğlu. 1910’da Paris’te doğmuş. Fransa, İngiltere ve Almanya’da, daha sonra da Amerika’da Chicago ve Berkeley Üniversiteleri’nde okumuş. Sürrealistlerden. Şiirleri 1928 yılında (yani 18 yaşındayken) Transition’da yayımlanmış. (Bu dergi James Joyce, Gertrude Stein ve Hart Crane gibi gerçekten ünlü adların da yazdığı bir sürgün dergisi.) Sonra 1934’te T.S. Eliot bazı şiirlerini Criterion’a kabul etmiş. 1940’tan itibaren de New Directions Annual’da devamlı yazıları çıkmış. Ayrıca 1928-48 arası toplu şiirleri, Oscar Wilde üzerine eleştirel bir çalışması ve The Delights of Turkey adlı öykü kitabı da bu yıllığı yayımlayan New Directions’tan çıkmış. Şiir, öykü ve çeviri dışında şeyler de yapmış: İkinci Dünya Savaşı’ndan sonra kurulan Nürnberg mahkemesinde çevirmenlik bunlardan biri.

Edouard Roditi’nin bizimle yani Türkiye’yle ve Türklerle (zamandizinsel açıdan) ilk bağlantısı, dedesinin uzun süre WagonLits yetkilisi olarak, Orient Express hattının son noktası olan Pera Palas’ta görev almış olması; bir sonraki de babasının Balat’tan Amerika’ya göçmüş bir İstanbul Yahudisi olması. Ama bizim için en önemli özelliği herhalde The Delights of Turkey. Çünkü, geçtiğimiz mart ayında Sevin Okyay’ın aslına yaraşır çevirisiyle ve “Türkiye Tatları” adıyla Yapı Kredi Yayınları’ndan çıkan bu kitap,

Bu yazıya ilk yorumu yazın | Favori olarak ekle (32) | Bu yazıyı web sayfanızda alıntılayın | Görüntüleme sayısı: 427